Behandelmogelijkheden
Je kunt bij mij terecht met verschillende klachten. Trauma- en hechtingsproblematiek, angst, en depressie, maar ook andere klachten die te maken hebben met het gevoel vast te zitten in het leven of in patronen. Tevens kun je terecht voor een meer 'positieve hulpvraag' ; denk aan het optimaliseren van je vaardigheden op gebied van werk, relatie en opvoeding.
Hieronder zie je enkele behandelmethodes die ik gebruik. Geen van de methodes is op zichzelf staand; vaak worden ze gecombineerd met elkaar, passend bij wat nodig is voor jouw specifieke hulpvraag.
Naast onderstaande behandelmethodes ben ik ook opgeleid in cognitieve gedragstherapie, mindfulness en positieve psychologie.
EMDR
Eye movement desensitization and reprocessing (EMDR) is een therapeutische behandelmethode die wordt toegepast voor tal van psychische problemen. Aanvankelijk werd EMDR met name ingezet bij mensen met een posttraumatische stressstoornis (PTSS). Echter kan EMDR ook zeer helpend worden ingezet zonder dat er sprake is van deze diagnose. Elke ervaring die stressvol genoeg was om ons een gevoel van hulpeloosheid, angst, overbelasting of diepgaande onveiligheid te geven, wordt beschouwd als trauma. Het kan gaan om gehechtheidswonden (nare ervaringen met onze gehechtheidspersonen), een traumatische gebeurtenis, herhaaldelijk- of chronisch trauma. EMDR wordt ook succesvol toegepast voor (angst voor) situaties in de toekomst.
Zeker als een kind vroeg in het leven te maken heeft met chronisch of herhaaldelijk trauma – en vooral wanneer er geen veilig persoon is die bescherming en troost kon bieden (of wanneer de gehechtheidsfiguur zélf de bron van trauma was), kan het erg moeilijk zijn om de effecten te verwerken.
Grondlegster van EMDR (Francine Shapiro) heeft het zo verwoord: “De insteek van EMDR is de negatieve invloed van eerder opgedane mentale representaties ( “Memories frozen in the brain”) te reduceren door deze van hun emotionele lading te ontdoen”.
Lichaamsgericht werken
De laatste jaren ben ik mij gaan specialiseren in lichaamsgerichte therapie. Verbale therapie - praten over onze problemen, en daarbij een begripvol, luisterend oor vinden- is helend.
Echter vertelt ons lichaam ook een verhaal en slaat het lichaam al vanaf de baarmoeder ervaringen op waarvoor we (zeker als we klein zijn) mogelijk niet de woorden hebben. Daarbij integreer ik altijd – uiteraard alleen met instemming van mijn cliënten- passende oefeningen waarbij we de verbinding met ons lichaam en zenuwstelsel maken.
Wanneer je lichaam het niet gelooft wat je zegt, gaat je hoofd het ook niet geloven. Denk bijvoorbeeld aan een situatie waarin je extreem gespannen bent; je kunt tegen jezelf zeggen “deze spanning is niet nodig”, of zelfs “ik stel me aan”. Hoe logisch dit voor jezelf ook klinkt, toch blijft je ademhaling versnelt, voel je je snellere hartslag, en de druk op bijvoorbeeld je borst. Dit komt omdat het autonome zenuwstelsel geactiveerd is. Om met je hoofd te geloven dat je veilig bent, en rustig mag worden, dien je je lichaam te betrekken. We kunnen met onze ademhaling (rustig ademen, lang uitademen) een invloed hebben op het opgejaagde systeem. Ook met onze houding beïnvloeden we onze gevoelens. Onze 5-zintuiglijke waarnemingen, onze lichaamssensaties, en onze gedachten hebben eveneens een impact op onze ervaring in het huidige moment.
Het is dus nooit één enkele oorzaak en één enkele oplossing. Het is hoopvol te weten dat wij over een gereedschapskist vol hulpbronnen ( vaak nog onontdekt) beschikken, en te weten dat we deze hulpbronnen kunnen uitbreiden.
Ik help en begeleid je hier graag mee in therapie.
Meer informatie kun je lezen op: www.sensorimotorpsychotherapie.nl en www.polyvagaalinstituut.nl.
Acceptance & Commitment Therapy
Acceptance & Commitment Therapy (ACT) is een moderne, wetenschappelijk onderbouwde vorm van gedragstherapie die je helpt om op een actieve en veerkrachtige manier met het leven om te gaan. In plaats van te vechten tegen moeilijke gedachten of pijnlijke emoties, leer je met ACT hoe je hier op een gezonde manier afstand van kunt nemen, zodat je niet langer vastloopt in uw innerlijke strijd.
Psychologische flexibiliteit
Het doel van ACT is het vergroten van de ‘psychologische flexibiliteit’. Dit betekent dat je leert om vervelende ervaringen te accepteren wanneer dat nodig is, terwijl je je tegelijkertijd blijft richten op de dingen die écht belangrijk voor je zijn. Zo leert je om niet langer te overleven, maar weer voluit te gaan leven.
Wetenschappelijke effectiviteit
ACT is een officieel erkende behandelmethode die haar effectiviteit heeft bewezen bij een breed scala aan psychische klachten. Volgens onderzoek van het Trimbos-instituut en klinische studies bij de Universiteit Twente is deze therapie bijzonder succesvol bij de behandeling van:
- Depressie en angst: Door minder te piekeren en meer in het 'nu' te leven.
- Stress en burn-out: Het herkennen van persoonlijke grenzen en waarden.
- Complexere problematiek: Zoals verslaving, eetstoornissen, schizofrenie en borderline, waarbij cliënten leren hun impulsen beter te beheersen.
Hoe werkt het in de praktijk?
Binnen de therapie maken we gebruik van praktische oefeningen en mindfulness-technieken om jouw mentale veerkracht te versterken. De focus richt zich niet zozeer op het 'oplossen' van alle problemen, maar op het veranderen van jouw relatie met de problemen. Hierdoor ontstaat er weer energie voor de acties die jouw leven betekenis geven.
Ademtherapie
Ademen is onze meest vitale functie, maar vaak staan we er pas bij stil wanneer de balans verstoord raakt. Als je door gebeurtenissen in je leven bijvoorbeeld erg alert bent geworden, is het goed mogelijk dat je onbewust je adem inhoudt/ te oppervlakkig ademt/ zelfs onbewust hyperventileert.
Deze manier van ademen wordt in je brein vervolgens geïnterpreteerd als ‘gevaar’, waardoor je staat van zijn gespannen en alert blijft.
Om hieruit te komen, is – evenals bij lichaamsgerichte therapie het geval is- het van belang om ‘bottom up’ te werken ; veiligheid en rust creëren vanuit het lichaam.
Ademtherapie is een methode die helpt om weer in contact te komen met jezelf in de breedste zin van het woord. Je kunt weer regie krijgen over je ademhaling en welzijn door bewust en op de juiste manier te leren ademen.
Waarom ademhaling essentieel is voor mentale zorg
De laatste jaren is de wetenschappelijke aandacht voor de ademhaling enorm gegroeid. Een gezonde ademhaling is niet alleen de basis voor een vitaal lichaam; het is ook onlosmakelijk verbonden met onze emoties, gevoelens en mentale veerkracht.
Wanneer we stress, angst of somberheid ervaren, reageert onze ademhaling direct door sneller of oppervlakkiger te worden. Door deze ademhaling gericht te kalmeren, geven we ons brein een signaal van veiligheid.
Wetenschappelijke effectiviteit
Onderzoek van de Universiteit Leiden en instellingen zoals Yale bevestigt dat specifieke ademhalingstechnieken een directe invloed hebben op het autonome zenuwstelsel. Door bijv. bewuste vertraging van de ademhaling wordt het parasympathische systeem geactiveerd—het deel van ons zenuwstelsel dat zorgt voor rust en herstel. Dit helpt effectief bij:
- Het verlagen van het stresshormoon cortisol.
- Het verminderen van angstgevoelens en paniek.
- Het verbeteren van concentratie en emotionele stabiliteit.
Echter kun je ademhaling ook inzetten wanneer je juist te weínig spanning ervaart (denk aan lusteloosheid, somberte, verdoofd en afwezig gevoel); met specifieke oefeningen kun je daarmee het sympatische zenuwstelsel activeren en je weer meer aanwezig voelen.
In therapie kijken we samen naar jouw adempatroon en hoe we dit kunnen inzetten als hulpmiddel om meer innerlijke rust en mentale balans te ervaren.
Imaginaire Rescripting
Imaginaire Rescripting is een techniek die ingrijpt op de inhoudelijke weergave van nare of traumatische gebeurtenissen in ons leven die opgeslagen liggen in ons geheugen en psychische klachten veroorzaken. Met deze methode herschrijf je herinneringen die invloed hebben op je psychische gezondheid. Natuurlijk kunnen we de gebeurtenis niet veranderen; dat is immers gebeurd. Wél helpt deze therapie om te veranderen wat de nare effecten van de gebeurtenis op jou zijn in je huidige leven.
Kort gezegd wordt tijdens de behandeling een nare ervaring opgehaald uit het geheugen, alsof je deze opnieuw meemaakt. In die verbeelding roep je de mentale representatie van de situatie op en voeg je daarbij iets helpends toe wat je destijds gemist hebt (zoals troost en kracht). Daarmee verander je het verloop van de gebeurtenis in een meer gewenste richting- dit wordt als bijzonder helend ervaren door cliënten en is wetenschappelijk sterk onderbouwd als een effectieve behandelwijze.
Dit proces biedt je ook de mogelijkheid om bepaalde gevoelens, emoties of behoeften te uiten die je destijds hebt onderdrukt.
Door op deze manier in te grijpen in je eigen verbeelding, geef je jouw traumatische herinnering een andere betekenis en herschrijf je de ervaring in je hoofd. Je herinnering krijgt hiermee als het ware een ‘update’, wat een directe invloed heeft op de klachten in het dagelijks leven.
Mindfulness
Mindfulness houdt in dat je op een flexibele, open en nieuwsgierige manier je aandacht richt op het hier en nu. Het is een eeuwenoude methode die ook binnen het Christendom en Jodendom voorkomt, en is verre van 'zweverig'.
Het draait puur om opmerkzaamheid: aanwezig zijn in het moment in plaats van te piekeren over het verleden of de toekomst. Mede daarom wordt het succesvol ingezet bij de behandeling van onder andere traumaklachten, depressie en angst.
Dr. Russ Harris omschrijft mindfulness als volgt:
- Mindfulness is een proces van bewustzijn en niet van denken. Je bent je bewust van/ besteedt aandacht aan je ervaring op dit moment in plaats van op te gaan in je gedachtes
- Voor mindfulness is een open en nieuwsgierige houding nodig
- Voor mindfulness moet je aandacht flexibel zijn; je kunt je aandacht bewust leren sturen, verbreden, of richten op verschillende aspecten van de ervaring.
Je kunt mindfulness gebruiken om ‘wakker te worden’ ; je te verbinden met jezelf, en de volheid van elk moment en van het leven waarderen. Ook helpt het je je zelfkennis te vergroten, én je diep te verbinden met de mensen om wie je geeft.
Mindfulness is nuttig om je eigen gedrag bewust te beïnvloeden en het scala van reacties op je omgeving uit te breiden.